Je stem is het eerste wat AI afpakt. Zo krijg je hem terug

Je eigen stem behouden met AI vraagt beter bronmateriaal, geen betere prompts. Waarom teksten gladder worden en wat dat kost aan vertrouwen.

Een stem die je niet herkent

Jeanne Korsten, die zzp’ers helpt met AI-assistenten op maat, keek naar haar eigen LinkedIn-posts en herkende haar eigen stem niet. De posts waren netjes. Maar elke zin stond op een eigen regel, elke post eindigde met een vraag en steeds kwamen er drie korte zinnen met hetzelfde ritme voorbij. “Dat was ik niet”, schreef ze op Frankwatching. “Dat was mijn assistent, die dacht dat ze mij was.”

De oorzaak lag in haar archief. Ze had haar assistent een schrijfprofiel gegeven op basis van haar eerdere posts, en een deel van die posts had ze al met AI laten schrijven. Misschien herken je dat gevoel: de tekst is goed, en toch ben jij het niet. Haar verhaal laat zien hoe dat kan gebeuren, ook als je zelf veel aanpast.

Hoe verdwijnt je stem zonder dat je het merkt?

Korsten liet eerst af en toe een bericht schrijven en paste het aan. Die berichten gingen online en werden onderdeel van haar archief. Toen ze later een schrijfprofiel voor haar assistent bouwde, gaf ze dat archief mee als voorbeeld van haar eigen stem. Taalmodellen neigen volgens haar naar het gemiddelde, en elke ronde schoof haar ijkpunt een stukje op.

Wat verdween, was wat haar herkenbaar maakte: lange, lopende zinnen met bijzinnen die golvender worden naarmate het onderwerp persoonlijker is, met een korte afsluiting pas na een volle alinea. De meeste vormen die ervoor in de plaats kwamen, zijn volgens haar op zich niet fout. Het probleem is dat een AI ze standaard inzet, waardoor veel teksten op elkaar gaan lijken.

Het blijft niet bij het gevoel van één schrijver. Eind juli kondigde LinkedIn een knop aan waarmee lezers een bericht kunnen aanmerken als “seems like AI slop”. Het platform gaat gebruikers bovendien privé in hun dashboard waarschuwen als hun tekst onauthentiek overkomt door zwaar AI-gebruik. Wie zijn stem kwijtraakt, merkt dat dus steeds vaker niet alleen zelf.

Wat kost een gladde tekst aan vertrouwen?

Neem de LinkedIn-post die jij volgende week plaatst. Jan Scheele van TalkLikeTED schetst een gedachte-experiment: twee directeuren sturen woord voor woord dezelfde mail naar hun medewerkers, maar onder één ervan staat dat AI heeft geholpen. Volgens hem beoordelen medewerkers die tweede mail als minder oprecht, minder geloofwaardig en minder menselijk, terwijl er aan de inhoud niets verandert. Scheele illustreert daarmee wat volgens hem recent onderzoek laat zien; onderzoekers noemen het besmetting door associatie. Lees jouw post eens door de ogen van zo’n lezer: wie vermoedt dat AI hem schreef, lees hem anders.

Zijn conclusie is dat openheid over AI-gebruik niet genoeg is. Vertrouwen ontstaat als de afzender zichtbaar eigenaar is van zijn woorden. Korsten merkte pas dat dat eigenaarschap bij haar was weggeglipt toen ze haar eigen posts niet meer herkende.

Hoe vind je je eigen stem terug?

Korsten haalde alles wat haar assistent had aangeraakt uit haar referentiemateriaal. Ze zocht teksten waarvan ze zeker wist dat er geen AI aan te pas was gekomen: oude posts en appjes, en twee persoonlijke brieven, een daarvan uit 2011. Op basis daarvan bouwde ze een nieuw schrijfprofiel, met een lijstje van wat ze nooit doet. Dat lijstje noemt ze belangrijker dan de beschrijving van hoe ze klinkt. Haar toets sindsdien: had ik deze tekst in 2011 en in 2026 kunnen schrijven?

Scheele komt vanuit een andere hoek op een verwante regel. Gebruik AI als denkpartner voor structuur en tegenargumenten, schrijf de uiteindelijke tekst zelf, en lees belangrijke teksten hardop terug om te horen of je achter elke zin staat. Korsten geeft hetzelfde advies: het oor herkent machinewerk eerder dan het oog.

Waar komt je eigen materiaal vandaan?

Een brief uit 2011 heb je niet altijd, en een archief laat horen hoe je klonk, niet wat je te zeggen hebt. Wie jaren met AI heeft geschreven, heeft misschien weinig dat nog volledig van hem is. Het persoonlijk verhaal in je eigen woorden kan je dan helpen ontdekken wat je te zeggen hebt.

Welke tekst die je deze week schreef, zou over vijf jaar nog van jou zijn? We lezen heel graag je reactie hieronder. Groeten van Pim en Raymond Godding, initiatiefnemers van Narratyx

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie